Korona na zęba to uzupełnienie z porcelany, cyrkonu lub metalu, które pokrywa cały ząb widoczny nad dziąsłem. Odtwarza jego kształt i kolor, a przede wszystkim chroni osłabiony ząb przed pęknięciem. Lekarz proponuje koronę najczęściej po leczeniu kanałowym, przy dużym ubytku albo przy pękniętym zębie. Wykonanie korony zajmuje zwykle dwie lub trzy wizyty, a dobrze dobrana i zadbana korona służy przez wiele lat.

W tym artykule wyjaśniamy, kiedy potrzebna jest korona, czym różnią się korony cyrkonowe, pełnoceramiczne i porcelanowe na metalu, jak wygląda zakładanie korony krok po kroku, ile wytrzymuje i jak o nią dbać.

Czym jest korona na zęba?

Korona protetyczna to uzupełnienie wykonywane w laboratorium na podstawie wycisku zęba. Lekarz najpierw opracowuje ząb, czyli zbiera z niego cienką warstwę tkanki, a potem przykleja na niego koronę na stałe. Korona otacza ząb ze wszystkich stron, dzięki czemu rozkłada siły żucia i trzyma razem osłabione ściany zęba.

Koronę łatwo pomylić z innymi uzupełnieniami. Różnią się zakresem:

• wypełnienie uzupełnia ubytek w zębie i lekarz zakłada je podczas jednej wizyty,
• nakład to fragment korony wykonany w laboratorium, który odbudowuje część zęba, na przykład jeden lub dwa guzki,
• licówka pokrywa tylko przednią powierzchnię zęba i służy głównie poprawie wyglądu,
• korona pokrywa cały ząb nad dziąsłem.

Ogólny przegląd uzupełnień protetycznych znajdziesz w artykule protetyka stomatologiczna – rodzaje uzupełnień i etapy leczenia.

Kiedy potrzebna jest korona na zęba?

Lekarz proponuje koronę wtedy, gdy wypełnienie nie wystarczy, żeby ząb był szczelny i wytrzymały. Najczęściej dotyczy to:

• zęba po leczeniu kanałowym – ząb bez miazgi jest bardziej kruchy, a zęby boczne po leczeniu kanałowym łatwo pękają pod naciskiem; więcej o tym leczeniu w artykule leczenie kanałowe – kiedy jest niezbędne,
• dużego ubytku – gdy z zęba zostały cienkie ściany, duże wypełnienie mogłoby się wykruszyć razem z nimi,
• pękniętego zęba – korona spina ząb i chroni go przed dalszym pękaniem; objawy opisujemy w artykule ból zęba przy gryzieniu,
• złamanego zęba – gdy ułamała się duża część korony zęba, a korzeń jest zdrowy,
• startych zębów – na przykład u osób, które zaciskają lub zgrzytają zębami,
• przebarwionego zęba – gdy ząb po leczeniu kanałowym ściemniał, a wybielanie nie daje efektu,
• zęba pod most – zęby, na których opiera się most, również otrzymują korony,
• implantu – na implancie lekarz mocuje koronę, która zastępuje utracony ząb; o koronie zakładanej w dniu wszczepienia implantu piszemy w artykule korona tymczasowa na implancie.

Korona jest sposobem na zachowanie własnego zęba. Jeśli korzeń jest zdrowy i dobrze wyleczony, zwykle lepiej odbudować ząb koroną niż go usuwać. Piszemy o tym w artykule ratować ząb czy wstawić implant.

Rodzaje koron – porównanie

Korony różnią się materiałem. Od niego zależy, jak korona wygląda, ile wytrzymuje i ile tkanki trzeba zebrać z zęba.

Korona pełnoceramiczna – co to znaczy?

Korona pełnoceramiczna to każda korona bez metalu. Może być wykonana z cyrkonu albo z ceramiki szklanej, na przykład z dwukrzemianu litu, znanego pod nazwą e.max. Brak metalu sprawia, że światło przechodzi przez koronę podobnie jak przez naturalny ząb, a przy dziąśle nie pojawia się szary brzeg. Dlatego korony pełnoceramiczne są dziś pierwszym wyborem w zębach przednich.

Korona cyrkonowa

Tlenek cyrkonu to najbardziej wytrzymały materiał ceramiczny stosowany w protetyce. Korona cyrkonowa wykonana w całości z cyrkonu, czyli monolityczna, dobrze znosi duże siły żucia, dlatego sprawdza się w zębach trzonowych i u osób, które zaciskają zęby. Nowsze rodzaje cyrkonu są bardziej przezierne niż dawniej, a w zębach przednich technik często pokrywa cyrkon warstwą porcelany. Taka korona łączy wytrzymałość cyrkonu z wyglądem porcelany.

Korona porcelanowa na metalu

Korona porcelanowa na metalu ma metalową podbudowę pokrytą porcelaną. To sprawdzone rozwiązanie, stosowane od dziesięcioleci, szczególnie w zębach bocznych i w mostach. Metal nie przepuszcza jednak światła, dlatego korona wygląda mniej naturalnie niż pełnoceramiczna. Gdy dziąsło z wiekiem się obniża, przy brzegu korony może pojawić się szara linia.

Korona porcelanowa czy cyrkonowa – którą wybrać?

Wybór zależy przede wszystkim od tego, który ząb trzeba odbudować i jak mocno pacjent zaciska zęby. W praktyce:

• w zębach przednich najbardziej naturalny efekt dają korony pełnoceramiczne z ceramiki szklanej albo cyrkon pokryty porcelaną,
• w zębach trzonowych często najlepiej sprawdza się korona z cyrkonu monolitycznego, bo dobrze znosi nacisk podczas żucia,
• przy zgrzytaniu zębami lekarz wybiera materiały najbardziej wytrzymałe i zwykle zaleca szynę na noc; więcej w artykule czym jest szyna relaksacyjna,
• przy mocno przebarwionym zębie lekarz dobiera materiał, który zakryje ciemny kolor zęba pod koroną.

Ostateczny wybór lekarz ustala z pacjentem po badaniu, bo znaczenie mają też kolor sąsiednich zębów, linia uśmiechu i ilość tkanki, która została.

Jak wygląda zakładanie korony krok po kroku?

1. Konsultacja i zdjęcie rentgenowskie. Lekarz sprawdza korzeń i tkanki wokół zęba. Jeśli ząb był leczony kanałowo, ocenia, czy leczenie jest szczelne. Przy nieszczelnym leczeniu potrzebne może być powtórne leczenie kanałowe.
2. Odbudowa zęba. Gdy ząb jest mocno zniszczony, lekarz najpierw odbudowuje jego rdzeń, czasem na wkładzie z włókna szklanego umieszczonym w kanale.
3. Opracowanie zęba. W znieczuleniu miejscowym lekarz zbiera z zęba warstwę tkanki, zwykle 1–2 mm, żeby zrobić miejsce na koronę. Przy koronie z cyrkonu monolitycznego warstwa bywa cieńsza.
4. Wycisk cyfrowy. Lekarz skanuje zęby skanerem wewnątrzustnym. Pacjent nie musi trzymać w ustach masy wyciskowej, a laboratorium otrzymuje dokładny model trójwymiarowy.
5. Dobór koloru. Lekarz porównuje kolor zębów sąsiednich z próbnikiem kolorów, żeby korona nie odróżniała się w uśmiechu.
6. Korona tymczasowa. Na czas pracy laboratorium ząb chroni korona tymczasowa z tworzywa.
7. Wykonanie korony. Technik wykonuje koronę w laboratorium, zwykle w ciągu jednego do dwóch tygodni.
8. Przymiarka i cementowanie. Lekarz sprawdza dopasowanie, kolor i zgryz, a następnie na stałe przykleja koronę do zęba.

Cały proces wymaga zwykle dwóch wizyt, a gdy ząb trzeba najpierw wyleczyć lub odbudować, trzech lub więcej. O tym, jak cyfrowe wyciski zmieniły pracę protetyka, piszemy w artykule protetyka w erze cyfrowej.

Czy zakładanie korony boli?

Nie. Opracowanie zęba lekarz wykonuje w znieczuleniu miejscowym, a w zębie po leczeniu kanałowym nie ma już miazgi, która mogłaby boleć. Po zabiegu ząb może być przez kilka dni wrażliwy na zimno lub nacisk, a dziąsło lekko podrażnione. Te objawy zwykle szybko mijają. Samo cementowanie korony jest bezbolesne i często nie wymaga znieczulenia.

Ile wytrzymuje korona na zęba?

Dobrze wykonana korona służy zwykle 10–15 lat, a często znacznie dłużej. Trwałość zależy przede wszystkim od:

• higieny – korona nie próchnieje, ale ząb pod nią tak, szczególnie przy brzegu korony,
• zaciskania i zgrzytania zębami – duże siły szybciej zużywają każdy materiał,
• stanu dziąseł – zapalenie dziąseł i przyzębia osłabia tkanki wokół zęba,
• regularnych kontroli – lekarz wcześnie zauważa zmiany przy brzegu korony.

Jak dbać o ząb z koroną?

• szczotkuj zęby dwa razy dziennie, dokładnie przy linii dziąseł,
• codziennie czyść przestrzenie między zębami nicią lub szczoteczką międzyzębową, bo tam zaczyna się próchnica przy brzegu korony,
• przychodź na kontrolę i higienizację zwykle co 6 miesięcy,
• jeśli zaciskasz zęby w nocy, noś szynę zaleconą przez lekarza,
• nie gryź lodu, twardych cukierków ani przedmiotów, na przykład długopisów.

Korona czy inne rozwiązanie?

Korona nie zawsze jest jedynym wyjściem. Gdy ząb ma zdrowe ściany, a brakuje tylko jego części, lekarz może zaproponować nakład, który wymaga zebrania mniejszej ilości tkanki. Przy zębach przednich, które są zdrowe, ale mają nieładny kształt lub kolor, częściej stosuje się licówki albo bonding. Zabiegi estetyczne opisujemy na stronie stomatologia estetyczna.

Jeśli zęba nie da się uratować, brakującą lukę uzupełnia się mostem albo implantem z koroną. Oba rozwiązania porównujemy w artykule most czy implant – co lepiej wybrać przy braku zęba.

Najczęstsze pytania

Ile wizyt potrzeba, żeby założyć koronę?

Zwykle dwóch. Na pierwszej lekarz opracowuje ząb, wykonuje skan i zakłada koronę tymczasową, a na drugiej cementuje koronę gotową. Jeśli ząb wymaga wcześniej leczenia kanałowego lub odbudowy, wizyt jest więcej.

Czy koronę można założyć na martwy ząb?

Tak, jeśli ząb jest prawidłowo wyleczony kanałowo, a tkanki wokół korzenia są zdrowe. W zębach bocznych po leczeniu kanałowym korona jest często najlepszym sposobem, by ząb nie pękł.

Czy pod koroną może powstać próchnica?

Tak. Korona jest odporna na próchnicę, ale ząb przy jej brzegu już nie. Dlatego tak ważne jest czyszczenie przestrzeni między zębami i regularne kontrole.

Czy korona na zęba jest refundowana przez NFZ?

Nie. Korony protetyczne nie należą do świadczeń refundowanych przez NFZ dla dorosłych i wykonuje się je prywatnie.

Czy w ciąży można zakładać koronę?

Zabiegi w znieczuleniu miejscowym można wykonywać w ciąży, najlepiej w drugim trymestrze. Planowe leczenie protetyczne lekarz często przesuwa na czas po porodzie, a pilne leczenie wykonuje od razu. Więcej w artykule pielęgnacja zębów w okresie ciąży.

Ile kosztuje korona na zęba?

Cena zależy od materiału i od tego, czy ząb trzeba wcześniej wyleczyć lub odbudować. W naszej klinice korony porcelanowe kosztują od 2100 zł, a korona na implancie od 3000 zł. Aktualne ceny wszystkich zabiegów znajdziesz w cenniku.

Korony na zęby na Saskiej Kępie i na Grochowie

Wyciski do koron wykonujemy cyfrowo, skanerem wewnątrzustnym 3Shape Trios 5, a korony przygotowują dla nas sprawdzone laboratoria protetyczne. Leczenie kanałowe wykonujemy pod mikroskopem, a zdjęcia rentgenowskie i tomografię CBCT od ręki w klinice przy ul. Zwycięzców 28. Dzięki temu cały proces, od leczenia zęba po założenie korony, odbywa się w jednym miejscu. Więcej o koronach, mostach i protezach piszemy na stronie protetyka – Saska Kępa i Grochów.

Przyjmujemy w dwóch klinikach na Pradze-Południe od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00–20:00 i w soboty w godzinach 9:00–14:00.

Saska Kępa
ul. Zwycięzców 28 lok. 30, Galeria Handlowa Saska Kępa, 03-938 Warszawa
tel. (22) 672-81-49

Grochów
ul. Garwolińska 16, 04-348 Warszawa
tel. (22) 673-08-84

Umów wizytę

Klinika prawdziwie rodzinna, którą tworzą lekarze dentyści: Jakub, Antoni i Szymon Sobańscy. Trzech lekarzy, jedno nazwisko, wspólny cel – KOMPLETna opieka stomatologiczna.